Verpleegkunde Nummer 4 , pp. 31-34
dec 2018, jaargang 33
Verpleegkunde Nr. 4 , pp. 31-34
dec 2018, jr. 33
Proefschrift

De Systematische ActiveringsMethode (SAM): een verpleegkundige interventiestudie voor patiënten met een depressieve stoornis op latere leeftijd

Een depressie op latere leeftijd is een heterogene stoornis die een grote impact heeft op het dagelijks leven, met een prevalentie die varieert tussen 1-5% (1,2). Oudere patiënten die lijden aan een depressie voelen zich vaak gevangen in een cirkel van anhedonie, inactiviteit en de overtuiging dat zij niet in staat zijn om deze situatie te veranderen. 
In deze studie is een Systematische ActiveringsMethode (SAM) ontwikkeld voor verpleegkundigen om in te zetten bij patiënten met een ernstige depressieve stoornis op latere leeftijd. Vervolgens is de SAM onderzocht op effectiviteit.

Literatuur

  1. Lepine JP, Briley M. The increasing burden of depression. Neuropsychiatr Dis Treat 2011;7(Suppl 1): 3-7.
  2. Blazer DG. Depression in late life: review and commentary. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2003;58: 249-65.
  3. Lewinsohn PM, Hobermann H, Tery L, Hautzinger M. An integrative theory of depression. In: S. Reiss, R. Bootzin (red). Theoretical issues in behaviour therapy New York: Academic Press; 1985 (pp 331-359).
  4. Kok RM. Addendum Ouderen bij de multidisciplinaire richtlijn Depressie. Utrecht: Trimbos-instituut; 2008.
  5. Melnyck BM, Fineout-Overholt E. Evidence-based practice in nursing & health care: A guide to best practice. Philadelphia, PA: Lippincott Williams & Wilkins and Stetler; 2005.
  6. Lewinsohn PM, Graf M. Pleasant activities and depression. J Consult Clin Psychol 1973;41:261-8.
  7. Lewinsohn PM. A behavioral approach to depression. In: R.J. Friedman & M.M. Kats (red). The psychology of depression: Contemporary theory and research. New York: Wiley; 1974 (pp 157-185).
  8. Voordouw I, Kramer J, Cuijpers P. In de put, uit de put; zelf depressiviteit overwinnen, een handreiking voor coördinatoren en begeleiders van de cursus voor volwassenen en 55+. Utrecht: Trimbos-instituut; 2002.
  9. Ekers D, Richards D, McMillan D, et al. Behavioural activation delivered by the non-specialist: Phase II randomised controlled trial. Br J Psychiatry 2011; 198:66-72.
  10. Cuijpers P, Clignet F, van Meijel B, et al. Psychological treatment of depression in inpatients: A systematic review and meta-analysis. Clin Psychol Rev 2011;31: 353-60.
  11. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. The Systematic Activation Method (SAM) in depressed elderly: A case report. Perspect Psychiatr Care 2012;48:25-33.
  12. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. The Systematic Activation Method as a nursing intervention in depressed elderly: A protocol for a multi-center cluster randomized trial. BMC Psychiatry 2011;12:144.
  13. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. A qualitative evaluation of an inpatient nursing intervention for depressed elderly: the Systematic Activation Method. Perspect Psychiatr Care 2017;53:280-8.
Proefschrift

De Systematische ActiveringsMethode (SAM): een verpleegkundige interventiestudie voor patiënten met een depressieve stoornis op latere leeftijd

Een depressie op latere leeftijd is een heterogene stoornis die een grote impact heeft op het dagelijks leven, met een prevalentie die varieert tussen 1-5% (1,2). Oudere patiënten die lijden aan een depressie voelen zich vaak gevangen in een cirkel van anhedonie, inactiviteit en de overtuiging dat zij niet in staat zijn om deze situatie te veranderen. 
In deze studie is een Systematische ActiveringsMethode (SAM) ontwikkeld voor verpleegkundigen om in te zetten bij patiënten met een ernstige depressieve stoornis op latere leeftijd. Vervolgens is de SAM onderzocht op effectiviteit.

Literatuur

  1. Lepine JP, Briley M. The increasing burden of depression. Neuropsychiatr Dis Treat 2011;7(Suppl 1): 3-7.
  2. Blazer DG. Depression in late life: review and commentary. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2003;58: 249-65.
  3. Lewinsohn PM, Hobermann H, Tery L, Hautzinger M. An integrative theory of depression. In: S. Reiss, R. Bootzin (red). Theoretical issues in behaviour therapy New York: Academic Press; 1985 (pp 331-359).
  4. Kok RM. Addendum Ouderen bij de multidisciplinaire richtlijn Depressie. Utrecht: Trimbos-instituut; 2008.
  5. Melnyck BM, Fineout-Overholt E. Evidence-based practice in nursing & health care: A guide to best practice. Philadelphia, PA: Lippincott Williams & Wilkins and Stetler; 2005.
  6. Lewinsohn PM, Graf M. Pleasant activities and depression. J Consult Clin Psychol 1973;41:261-8.
  7. Lewinsohn PM. A behavioral approach to depression. In: R.J. Friedman & M.M. Kats (red). The psychology of depression: Contemporary theory and research. New York: Wiley; 1974 (pp 157-185).
  8. Voordouw I, Kramer J, Cuijpers P. In de put, uit de put; zelf depressiviteit overwinnen, een handreiking voor coördinatoren en begeleiders van de cursus voor volwassenen en 55+. Utrecht: Trimbos-instituut; 2002.
  9. Ekers D, Richards D, McMillan D, et al. Behavioural activation delivered by the non-specialist: Phase II randomised controlled trial. Br J Psychiatry 2011; 198:66-72.
  10. Cuijpers P, Clignet F, van Meijel B, et al. Psychological treatment of depression in inpatients: A systematic review and meta-analysis. Clin Psychol Rev 2011;31: 353-60.
  11. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. The Systematic Activation Method (SAM) in depressed elderly: A case report. Perspect Psychiatr Care 2012;48:25-33.
  12. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. The Systematic Activation Method as a nursing intervention in depressed elderly: A protocol for a multi-center cluster randomized trial. BMC Psychiatry 2011;12:144.
  13. Clignet F, van Meijel B, van Straten A, et al. A qualitative evaluation of an inpatient nursing intervention for depressed elderly: the Systematic Activation Method. Perspect Psychiatr Care 2017;53:280-8.
Over dit artikel
Auteur
Frans Clignet
Over de auteur

Dr. Frans Clignet (53) is werkzaam als verpleegkundig specialist op de afdeling Vervolg van den Eik Altrecht, Ouderenpsychiatrie. Hij is sinds 1987 werkzaam in de psychiatrie.

Op 23 februari 2018 promoveerde hij aan de Vrije Universiteit te Amsterdam op het proefschrift The Systematic Activation Method; a nursing intervention study for patients with a late life depression. Het promotieonderzoek werd begeleid door de promotoren prof. dr. A. van Straten en prof. dr. B.
van Meijel. Copromotor was prof. dr. P. Cuijpers.
Het proefschrift is te raadplegen via: http://dare.ubvu.vu.nl/handle/1871/55561

Correspondentieadres: f.clignet@altrecht.nl

Printdatum
17 december 2018
E-pubdatum
20 december 2018
ISSN print
0920-3273
ISSN online
2468-2225


Over dit artikel
Auteur
Frans Clignet
Over de auteur

Dr. Frans Clignet (53) is werkzaam als verpleegkundig specialist op de afdeling Vervolg van den Eik Altrecht, Ouderenpsychiatrie. Hij is sinds 1987 werkzaam in de psychiatrie.

Op 23 februari 2018 promoveerde hij aan de Vrije Universiteit te Amsterdam op het proefschrift The Systematic Activation Method; a nursing intervention study for patients with a late life depression. Het promotieonderzoek werd begeleid door de promotoren prof. dr. A. van Straten en prof. dr. B.
van Meijel. Copromotor was prof. dr. P. Cuijpers.
Het proefschrift is te raadplegen via: http://dare.ubvu.vu.nl/handle/1871/55561

Correspondentieadres: f.clignet@altrecht.nl

Printdatum
17 december 2018
E-pubdatum
20 december 2018
ISSN print
0920-3273
ISSN online
2468-2225